Öfke Patlaması / Füsun Soydan

Salgın nedeniyle hem daha fazla zaman bulduğumdan hem de farklı bir gelişme olup olmadığını öğrenmek açısından sosyal medyaya daha fazla bakma fırsatım oldu. 

Bazı insanlarımızın tüm dünyayı kasıp kavuran virüse karşı meydan okuyan, “Bize bir şey olmaz!” türünden inançlarını ve aşırı tepkilerini görünce koçluk bakışım devreye girdi. Kameralara yansıyan “Ben hastaysam, sana da bulaşsın o zaman…“ diyerek kolluk kuvvetlerine direnç gösteren, bu denli öfkeli davranışlarının bir baş kaldırı olduğunu fark ettim. Bu insanlar belki patronlarına, belki evdeki eşlerine, belki de daha yüksek bir otoriteye isyan ediyor ve önceden gelen bir birikimle öfke patlaması yaşıyorlar. 

İnsanlar geçmişte uğradıkları haksızlıklar, hayal kırıklıkları gibi olumsuz duyguları  aşırı yüklendiğinde; hiç olmayacak bir durumda, hiç olmayacak bir zamanda, hiç tanımadıkları kişilere öfkelerini haykırabiliyorlar. Belki de bu olumsuz duyguları yaşadıkları anda, doğru sözcüklerle ilgili kişiye ifade edememe çaresizliğini yaşıyorlar.

Burda önemli olan, gerçekte neye öfkelendiğimizin bilincinde olmamamız. O öfke  patlaması öncesi bir an geri çekilip; “Şu an burada ne oluyor?” diyerek, yüzümüzün  ifadesini, bedenimizin duruşunun farkına varabilsek öfke kontrolünü sağlamamız kolaylaşacak. Ben bu duruma aynaya bakmadan kendini görebilmek diyorum. Bu alışkanlığı edinmek ilk anda zor görünse de farkındalık çalışmalarıyla bu uygulamayı hayata geçirebilirsiniz.

Öfke kontrolü adına, “Ben öfkeli bir insanım ama öyle olmamalıyım…” dediğinizde Ters Çaba Kuralı devreye girer. Buradaki “Olmamalıyım” sözü, zamanı ifade eder. Yani gerçekte olan “Öfkeliyim ama bundan sonra öfkeli olmamalıyım”, çabası belli bir zamanı gerektirir. Bu zaman aralığına başka dış etkenler devreye girer ve zihniniz öfke duygusundan kurtulamaz.

Farkındalık çalışmalarıyla kazanılan bakış açısıyla, kendinizi haklı çıkarmadan, eleştirmeden, pişmanlık, utanç, hırs duygularından soyutlanarak sadece öfke anınızı gözlemlediğinizde öfkeden özgürleşirsiniz.

Bu alışkanlığı bir kez edindiğinizde içinde bulunduğunuz kaos ortamlarında sakinliğinizi koruyarak önce kendi duruşunuza, sonra olayın içindeki diğer kişilerin tutumuna tarafsızca bakmaya odaklanabilir. Öfkenin sizi kontrol altına almasına ve sonradan pişmanlık duyacağınız, sözcüklerinize ve davranışlarınıza engel olursunuz.

Füsun Soydan

ACC, Bütünsel Gelişim Koçu